Uzależnienie – czy to od alkoholu, czy innej substancji lub zachowania – jest podstępną chorobą. Może rozwijać się latami, niemal niezauważona, a gdy zaczyna być widoczna dla otoczenia, zazwyczaj jest już bardzo zaawansowana i tym samym trudna w leczeniu. Wyjście z alkoholizmu (w praktyce – pozostawanie w trzeźwości) jest oczywiście możliwe, zawsze wymaga jednak fachowej pomocy doświadczonych terapeutów, a także wsparcia otoczenia. Jednocześnie warto pamiętać, że właśnie bliskich dotyka często problem współuzależnienia od alkoholika i w takiej sytuacji oni również potrzebują profesjonalnej pomocy.
Jak wygląda i jak przebiega krok po kroku leczenie uzależnienia od alkoholu? Jakie warunki muszą być spełnione, aby możliwe było wyjście z alkoholizmu? Co to jest terapia współuzależnienia? Dowiedz się więcej.
Wyjście z alkoholizmu – od czego zacząć?
Przede wszystkim trzeba zdać sobie sprawę, że uzależnienie to trudny przeciwnik. Jest silny, zawzięty i nie przejął Twojego życia w jeden dzień. Zajęło mu to miesiące, a często lata, pozbycie się go musi więc również potrwać. Powrót do zdrowia wymaga determinacji, zaangażowania, pokory i ogromnej chęci zmiany. Może być boleśnie, może być nieprzyjemnie, może być bardzo trudno. Pamiętaj jednak, że alkoholizm to nie życiowa porażka. To choroba, którą można i trzeba leczyć.
Najważniejszy jest pierwszy krok: przyznanie przed samym sobą, że masz problem. Leczenie uzależnień alkoholowych (w Częstochowie, jak i większości innych średnich i dużych miast) zawsze rozpoczyna się od uczciwości względem siebie. Zrób wewnętrzny rachunek sumienia. Uświadom sobie, że straciłeś/straciłaś kontrolę. Zaakceptuj fakt, że jesteś osobą chorą i potrzebujesz pomocy. Naprawdę stawisz czoło uzależnieniu tylko wtedy, jeśli przezwyciężysz zaprzeczanie, przestaniesz się usprawiedliwiać i dopuścisz myśl, że samemu sobie nie poradzisz.
Fakt, że jesteś w tym miejscu, świadczy być może o tym, że ten trudny, bolesny krok masz już za sobą i szukasz rozwiązania. Jeżeli przyznajesz, że Twoje picie wymknęło się spod kontroli i rozumiesz, że jedyną drogą do wyjścia z alkoholizmu jest dla Ciebie profesjonalna pomoc, masz szansę na sukces. Masz szansę na nowe, zdrowe życie.
Dwie drogi leczenia: ośrodek czy terapia ambulatoryjna?
Kiedy pacjent zaakceptuje swoją rzeczywistość i uzna konieczność poddania się terapii, nadchodzi czas na konsultację ze specjalistą, który postawi ostateczną diagnozę i zaproponuje plan leczenia. Do kogo należy się zwrócić? Odpowiednie kompetencje i uprawnienia do rozpoznania choroby alkoholowej posiadają lekarze psychiatrzy oraz psychoterapeuci uzależnień. Diagnozę i leczenie uzależnień alkoholowych (Częstochowa jest jedną z wielu miejscowości, gdzie jest to możliwe) podjąć można zarówno bezpłatnie w ramach refundacji NFZ, jak i prywatnie. Ten drugi wariant gwarantuje zwykle znacznie szybsze rozpoczęcie terapii i większą jej intensywność. Jedno lub kilka spotkań w gabinecie specjalisty pozwoli rozpoznać problem i określić dalszy kierunek działań.
Psychiatra lub terapeuta mogą pokierować osobę pragnącą wyjść z alkoholizmu do leczenia ambulatoryjnego albo w zamkniętym ośrodku odwykowym. Od czego zależy decyzja? Przede wszystkim od stopnia zaawansowania choroby alkoholowej. Osoba w relatywnie wczesnej fazie alkoholizmu, z łagodniejszym przebiegiem może skutecznie leczyć się w formie ambulatoryjnej. Trzeba jednak pamiętać, że kluczowa jest tu bardzo silna motywacja, a także sprzyjające zdrowieniu środowisko rodzinne. W przypadku pacjentów w zaawansowanym stadium uzależnienia, mających trudność – z różnych powodów – z utrzymaniem abstynencji, wskazany jest pobyt w zamkniętym ośrodku. W skomplikowanej sytuacji życiowej chorego psychiatra lub psychoterapeuta mogą zalecić pośrednią formę leczenia: skorzystanie z tzw. ośrodka dziennego pobytu lub terapię on-line. Wszystko zależy od konkretnego przypadku.
Co po diagnozie? Kolejne kroki leczenia uzależnień alkoholowych
Częstochowa, podobnie jak inne miasta w województwie śląskim, oferuje pacjentom zmagającym się z chorobą alkoholową rozmaite możliwości terapii. Niezależnie od tego, czy po diagnozie zostaniesz skierowany na leczenie zamknięte, czy możliwa będzie praca w trybie ambulatoryjnym, kolejne kroki na drodze do zdrowia będą wyglądać podobnie.
- Detoks, czyli odtrucie, nie zawsze jest niezbędnym etapem leczenia. Jego przeprowadzenie jest konieczne, jeżeli pacjent znajduje się w zaawansowanym stadium uzależnienia lub występują u niego silne objawy zespołu abstynencyjnego. Możliwe jest przejście odtrucia w domu (pod okiem lekarza), bezpieczniej jednak jest poddać mu się w ośrodku leczenia uzależnień.
- Kolejny krok to intensywna psychoterapia indywidualna, przeważnie uzupełniona o terapię grupową. W przypadku leczenia ambulatoryjnego spotkania odbywają się na ogół 1-2 razy w tygodniu; w zamkniętym ośrodku zazwyczaj codziennie. Etap ten trwa minimum kilka tygodni, a bywa, że znacznie dłużej. Uzbrój się w cierpliwość!
- Najczęściej jako następny ważny etap wdrażana jest terapia rodzinna. Bliscy osoby uzależnionej zwykle borykają się z wieloma trudnościami (m.in. ze współuzależnieniem od alkoholika), potrzebują także wsparcia w budowaniu nowego życia rodzinnego, bez alkoholu „w tle”.
- Jeżeli pacjent utrzymuje abstynencję, można mówić o powodzeniu leczenia, nie wolno jednak zapominać, że zawsze istnieje ryzyko nawrotu. Ostatnim etapem, który nierzadko trwa latami, jest uczestnictwo w terapii podtrzymującej (pogłębionej) lub spotkaniach grup AA. Formy te zapewniają niezbędne wsparcie, a udział w nich pomaga utrzymać motywację do pozostawania w trzeźwości i przezwyciężać kryzysy.
Niezależnie od tego, jak bardzo zaawansowany jest Twój nałóg lub na jakim etapie zdrowienia się znajdujesz, nigdy nie ma złego momentu, aby zawalczyć o siebie. Jeżeli czujesz, że tracisz kontrolę nad spożywanym alkoholem, na Twoim piciu cierpi Twoja rodzina czy kariera lub po krótkim okresie odstawienia wracasz do dawnych nawyków związanych z alkoholem, skontaktuj się ze specjalistą. Pamiętaj, możesz odzyskać swoje życie. To zależy od Ciebie.